از نگاه دیگران

تاریخ نویسان یونانی بارها از زیبائی و درخشش و شکوه پارچه های ایرانی در دوره هخامنشی و اشکانی و ساسانی یاد کرده اند و نمونه هائی که از آنها امروزه در دست است این موضوع را به خوبی نشان می دهد. مارکوپولو جهانگرد قرن سیزدهم که از شهر کرمان دیدن کرده در سفرنامه خود از ترمه های بافت کرمان هم یاد کرده است.

"هیوان ستانک" سیاح معروف چینی که در سال 1630 میلادی به ایران سفر کرده است در سفرنامه خود می نویسد: در ایران حدود 25 نوع پارچه از جنس های مختلف پنبه و ابریشم و کتان و پشم و غیره می بافند که هریک به کار خاصی می آید و برای طبقه خاصی مورد استفاده است. وی در توصیف پارچه های گرانقیمت می نویسد: مخمل بافی و زری بافی و ترمه بافی و ابریشم بافی از جمله صنایعی است که محصول آن برای شاهزادگان و ثروتمندان مناسب می باشد.

ترمه علاوه بر داخل در خارج از کشور نیز طرفدارانی داشت چنان که "جی کلاک" می نویسد: هیچ زن مشکل پسندی در انگلستان عصر ویکتویا گنجه جامه های خود را بدون شال نفیس کشمیری که اغلب از ایران آورده می شد کامل نمی دانست. در زبان انگلیسی نیز واژه شال را عینا از فارسی گرفته اند و آنرا showl می نامند که به معنی زری پشمی دستباف است ولی اینک به معنای پارچه ای است دراز و بزرگ که بر دوش می اندازند.